Bieżące » 14/07/2010 - Gniecenie i zakiszanie ziarna w rękawach foliowych

Konserwacja wilgotnego ziarna kukurydzy

Gniecenie ziarna i zakiszanie go w rękawach foliowych jest coraz chętniej stosowaną metodą przygotowania paszy treściwej

Technologia gniecenia wilgotnego ziarna zbóż (20-45% wilgotności) była i jest od wielu lat praktykowana w krajach skandynawskich. W Polsce na szerszą skalę została wdrożona przez firmę BAG Polska Sp. z o.o. (dawniej: AG BAG Polska Sp. z o.o.) w 2005 roku.

Metody kiszenia wilgotnego ziarna

Konserwację wilgotnego ziarna zbóż można przeprowadzić na dwa sposoby:

- Maszyną gniotąco-kiszącą, czyli. tzw. Crimper-Baggerem – w tym przypadku ziarno bezpośrednio po zgnieceniu przekazywane jest przez przenośnik ślimakowy maszyny do tunelu, przez który wpychane jest do elastycznego rękawa foliowego. Takie rozwiązanie całkowicie wyklucza zanieczyszczenie ziarna w procesie gniecenia i zakiszania, a także pozwala na natychmiastowe zamknięcie ziarna w hermetycznych warunkach. Crimper Baggery są wyposażone w adaptery tunelowe o małych średnicach, co oznacza, że przechowywanie ziarna (nawet przy stosunkowo niewielkim wybieraniu) jest jeszcze bardziej bezpieczne.

- Maszyną gniotącą, czyli gniotownikiem – tutaj ziarno jest najpierw zgniatane przez jedną maszynę, a następnie inna maszyn – prasa silosująca BUDISSA BAGGER – pakuje zgniecione wcześniej ziarno do elastycznego rękawa foliowego. Jest to proces dwustopniowy, ale firmy, które mają własne prasy silosujące i wybierają bardzo duże ilości ziarna, mogą sobie na takim system pozwolić. Zgniecione ziarno można też zmagazynować w silosie, warto jednak przy tym pamiętać, że im szerszy silos, tym większe ryzyko psucia się paszy podczas wybierania.

Fot. 1 Gniotownik ziarna ROmiLL CP 1 Fot. 2 Gniotownik ziarna ROmiLL M2

z adapterem tunelowym

Ziarno kukurydzy i ziarno zbóż

Technologia zbioru wilgotnego ziarna ma zastosowanie zarówno do ziarna kukurydzy, jak i do ziarna zbóż (pszenica, jęczmień, pszenżyto). Główną przesłanką agrotechniczną do zastosowania tej technologii jest możliwość wydłużenia okresu zbiorów o kilka/kilkanaście dni, co znacznie ułatwia planowanie prac polowych i/lub istotnie polepsza ekonomię posiadanych kombajnów (1 maszyna może wymłócić większy areał w czasie żniw).

Przesłanką ekonomiczną jest natomiast niższy koszt gniecenia i konserwacji ziarna w rękawach, aniżeli koszt tradycyjnego suszenia go. Koszt gniecenia 1 tony ziarna (włącznie z zapakowaniem jej do rękawa foliowego) wynosi ok. 45-50 zł netto/tonę, co stanowi ok. połowy kosztów suszenia ziarna. Koszt konserwantu KOFA^® GRAIN pH5, który dodatkowo zabezpiecza wilgotne ziarno przed pleśnieniem i stabilizuje je w okresie wybierania paszy z rękawa, wynosi ok. 20 zł netto/t (6,99 zł/l, ok. 3 l/t), co nadal pozwala na dużo tańszą metodę magazynowania ziarna.

Fot. 3 Rękaw foliowy BUDISSA BAG z ziarnem Fot. 4 Struktura ziarna po zgnieceniu gniotownikiem

MURSKA

W pracach gniecenia i zakiszania ziarna w rękawach foliowych maszynami typu Crimper Bagger stosuje się najczęściej rękawy foliowe BUDISSA BAG o pojemnościach od 50 do 110 ton, długościach wynoszących 30, 45 i 60m i średnicy 1,50, 1,65 i 1,95m. W przypadku procesu dwustopniowego, do zakiszania mogą być użyte prasy silosujące z tunelami o średnicy 2,40, 2,70 a nawet 3,00m, gdzie do rękawa jest pakowane od 200 do 350 ton ziarna. Z technologii tej mogą zatem korzystać zarówno duże przedsiębiorstwa rolne, jak i średnie i mniejsze gospodarstwa indywidualne.

Nowością jest też gniecenie ziarna i pakowanie go do rękawów o średnicy 4’ (1,2m x 60m, ok. 55 ton). Taka wersja maszyny została przygotowana specjalnie dla gospodarstw indywidualnych, które wybierają dziennie stosunkowo niewielkie ilości paszy. Mniejsza powierzchnia wybierania z rękawa nie doprowadza bowiem do wtórnej fermentacji po otwarciu takiego „silosu”.

Fot. 5 Gniotownik ziarna MURSKA 1400 S2x2 Fot. 6 Gniotownik może pracować z wydajnością

nawet do 30 t/h

Dla producentów bydła, trzody i drobiu

Zgniatanie ziarna jest technologią, która pozwala na naruszenie ziarna bez jego całkowitego rozdrobnienia. Taka struktura ziarna jest pożądana przede wszystkim przez hodowców bydła, gdzie właśnie zachowanie odpowiedniej struktury paszy jest podstawowym warunkiem zachowania dobrej zdrowotności i wysokiej wydajności zwierząt.

Firma ROmiLL ma np. walce o rowkowaniu typu 2/2, 2/3 i 3/3, a firma MURSKA walce do kukurydzy lub uniwersalne, które pozwalają na przygotowanie ziarna o strukturze dostosowanej do potrzeb przeżuwaczy.

Technologię gniecenia i konserwacji wilgotnego ziarna mogą wykorzystywać jednak nie tylko hodowcy bydła, ale także hodowcy trzody i drobiu.

Montując na tą samą maszynę walce o bardziej gęstej strukturze rowkowania (w ROmiLLu np. 4/4, 4/5, 5/5, a w MURSCE do ziaren drobnych lub uniwersalne) można uzyskać bardzo miałką strukturę zgniotu. Tak przygotowane ziarno ma strukturę ziarna ześrutowanego i może być z powodzeniem skarmiane dla trzody i drobiu, bez ryzyka niestrawienia ziarna.

Podsumowując, zalety gniecenia i zakiszania w rękawach foliowych to przede wszystkim:

- wydłużenie terminów zbiorów zbóż

- minimalizacja zanieczyszczeń ziarna w jednoczesnym procesie gniecenia i pakowania go do rękawa foliowego

- bardzo dobre ubicie ziarna w rękawie oraz stabilne, hermetyczne warunki przechowywania, co gwarantuje prawidłowy przebieg procesu fermentacji,

- możliwość dodania i dobrego wymieszania konserwantów podczas samego pakowania do rękawa,

- ograniczenie strat podczas zakiszania i wybierania ziarna do minimum,

- bardzo dobra jakość i strawność paszy,

- znacznie mniejsza powierzchnia wybierania paszy z rękawa niż np. z silosu,

- niskie koszty jednostkowe – gniecenie i zakiszanie ziarna w rękawie foliowym, nawet przy zastosowaniu konserwantów, jest 30-40% tańsze niż tradycyjne suszenie ziarna,

- duża elastyczność w zakresie rodzaju gniecionego ziarna oraz miejsca pracy i położenia rękawa.

Fot. 7 Rękawy BUDISSA BAG ze zgniecionym ziarnem

Firma BAG Polska Sp. z o.o. oferuje zarówno gniotowniki i śrutowniki ziarna firm ROmiLL i MURSKA, jak i rękawy foliowe, a także usługi gniecenia i pakowania ziarna do rękawów foliowych na terenie całego kraju.